Madde 1
Derneğin Adı ve Merkezi
Derneğin adı “İnsan Sebil Selam İnsani Yardım Derneği”dir. Derneğin kısa adı İSS'dir. Derneğin merkezi Bursa'dır. Dernek, yurt içinde ve yurt dışında şube, temsilcilik ve irtibat ofisleri açabilir.
Madde 2
Derneğin Amacı
- Yurt içinde ve yurt dışında meydana gelen afet, savaş ve olağan zamanlarda sıkıntıya düşmüş, felakete uğramış ihtiyaç sahiplerine gıda, giyim, sağlık, eğitim, yakacak, kira, barınma, evlenme, yuva kurma, iş kurma, konut ve diğer bütün hususlarda ayni, nakdi, maddi ve manevi yardımda bulunmak ve gıda bankacılığı faaliyetlerinde bulunmak.
- Yoksullukla mücadele etmek, nitelikli insan yetiştirilmesi amacıyla her seviyede eğitim ve öğretim faaliyetlerinde bulunmak, toplum yararına çalışmaları desteklemek; insan hak ve hürriyetlerini, insan haysiyeti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak biçimde sınırlayan ekonomik, sosyal, hukuki, psikolojik, kültürel ve fiili engellerin kaldırılması için çalışmak; mağdur ve mazlumlarla maddi ve hukuki dayanışmada bulunmak.
Madde 3
Dernek Amacını Gerçekleştirmek İçin Sürdürülecek Çalışma Konuları ve Biçimleri
Tüzüğün 2. maddesinde yazılı amaçları gerçekleştirmek üzere dernek aşağıdaki faaliyetlerde bulunabilir:
- Kimsesiz, dul, yetim, öksüz, sokakta yaşayan, yurdundan ayrı kalmış, mülteci veya yolda kalmış kişileri himaye etmek; ayni ve nakdi yardım yapmak; huzurevi, barınma evi, sığınma evi, aşevi, kesimhane, kreş, misafirhane, çadırkent, lojistik merkez ve sosyal amaçlı tesisler kurmak, işletmek veya desteklemek.
- İhtiyaç sahibi Türk ve yabancı uyruklu öğrencilere yurt içinde ve yurt dışında eğitim yardımı yapmak; mevzuata uygun eğitim kurumu, enstitü, kurs, yurt, kütüphane, araştırma, geliştirme ve dokümantasyon merkezi ile sosyal, kültürel ve spor tesisleri açmak veya desteklemek.
- Sağlık yardımına ihtiyacı olan hastaların ilaç, medikal malzeme ve tedavi giderlerine katkıda bulunmak; yurt içi ve yurt dışında tedavilerini yaptırmak; dispanser, klinik, doğumevi, hastane, gezici sağlık ekibi, sağlık kabini ve eczane kurmak veya desteklemek; koruyucu sağlık ve hasta nakli hizmetleri yürütmek. Engellilere cihaz ve malzeme sağlamak; bakım, rehabilitasyon, eğitim ve barınma merkezlerini desteklemek.
- Sel, deprem, yangın, heyelan, savaş, iç savaş, göç ve terör gibi afet ve krizlerden etkilenen ihtiyaç sahiplerine maddi ve manevi yardım yapmak; sivil savunma, afet acil yardım, acil sağlık ve arama kurtarma ekipleri hazırlamak, eğitmek ve donatmak.
- Fakir ve kimsesizler için sünnet, nişan ve düğün gibi etkinlikler düzenlemek veya giderlerini karşılamak.
- İhtiyaç sahiplerine gıda, giyim, temizlik malzemesi, iş kurma, yakacak, kira, barınma, konut ve ev eşyası gibi sosyal yardımlar yapmak.
- Dernek amaçlarına hizmet edecek ilmi, hayri ve ticari müesseseler, lokaller ve vakıflar kurmak; benzer amaçlı gerçek ve tüzel kişilerle işbirliği yapmak.
- Haksızlığa ve zulme uğrayanları tanıtmak ve desteklemek amacıyla sesli ve görüntülü yayınlar, toplantılar, yürüyüşler, sempozyum, panel, söyleşi, kongre, spor organizasyonu, yarışma, müzayede, anma gecesi ve konser düzenlemek.
- Derneğe gelir sağlamak veya tanıtım yapmak amacıyla fuar, kermes, sergi, gezi, konser ve benzeri sosyal ve kültürel etkinliklere katılmak veya bunları düzenlemek.
- Yurt içi ve yurt dışındaki ulusal ve uluslararası kuruluşlarla işbirliği yapmak; toplantı ve konferanslar düzenlemek; üniversiteler ve bilim insanlarıyla araştırma ve rapor çalışmaları yürütmek; yarışmalar düzenleyip ödüller vermek.
- Taşınmaz mal bağışı kabul etmek, taşınmaz satın almak, kiralamak, kiraya vermek ve dernek amaçları doğrultusunda kullanmak.
- Tabiatın ve doğal dengenin korunmasına yönelik faaliyetler yapmak, bu faaliyetlere katkı sağlamak veya katılmak.
- Faaliyetleri yazılı ve görsel yayınlarla kamuoyuna sunmak; toplumsal dayanışmayı teşvik eden basılı, sesli ve görüntülü yayınlar ile kültür ve sanat çalışmaları yapmak; internet ve kitle iletişim araçlarından yararlanmak.
- Yol, köprü, çeşme, su kuyusu ve şebekesi, dinlenme yeri, oyun parkı, okul, sosyal ve kültürel tesis ve ibadethane yaptırmak, onarmak veya yapımına yardımcı olmak.
- Geliri üyelere dağıtmamak ve amaçlar doğrultusunda kullanmak şartıyla mevzuata uygun iktisadi işletme ve sandık kurmak ve çalıştırmak.
- Bağışlanan ancak doğrudan yardım malzemesi olarak değerlendirilemeyen tarihi veya antika eşyaları, geliri dernek amaçlarında kullanılmak üzere müzayede veya teklif yoluyla satmak.
- Dernek çalışmalarında kullanılmak üzere motorlu taşıt kiralamak, satın almak veya bağış kabul etmek; üye ve gönüllülere ait araçları gönüllülük esasına göre kullanmak ve kullanım giderlerini karşılamak.
- Kamu kurumları, dernekler, vakıflar ve benzeri sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği ve ortak projeler yürütmek; mevcut projeleri desteklemek veya gerektiğinde üstlenmek.
- Her türlü kurban bağışını kabul etmek ve yurt içinde veya yurt dışında kurban organizasyonu yapmak.
- İş yükünün karşılanması ve mevzuata uygunluğun sağlanması amacıyla personel çalıştırmak; personel işlerini yönetim kurulu sorumluluğunda yürütmek.
- Dernek amaçlarının gerçekleştirilmesi için gerektiğinde eğitim, danışmanlık, halkla ilişkiler ve organizasyon hizmetleri satın almak.
Faaliyet alanı: Dernek, insani yardım ve insan hakları alanında faaliyet gösterir.
Madde 4
Üye Olma Hakkı ve Üyelik İşlemleri
Fiil ehliyetine sahip bulunan, derneğin amaç ve ilkelerini benimseyerek bu doğrultuda çalışmayı kabul eden ve mevzuatın öngördüğü koşulları taşıyan her gerçek ve tüzel kişi derneğe üye olma hakkına sahiptir. Yabancı gerçek kişilerin üye olabilmesi için Türkiye'de yerleşme hakkına sahip olması gerekir; onursal üyelikte bu koşul aranmaz.
Dernek başkanlığına yazılı üyelik başvurusu, yönetim kurulunca en çok 30 gün içinde üyeliğe kabul veya ret şeklinde karara bağlanır ve sonuç yazıyla başvuru sahibine bildirilir. Kabul edilen üye, bu amaçla tutulacak deftere kaydedilir. Derneğin asıl üyeleri kurucular ile başvuruları üzerine yönetim kurulunca üyeliğe kabul edilen kişilerdir. Derneğe önemli maddi veya manevi destek sağlayanlar yönetim kurulu kararıyla onursal üye kabul edilebilir.
Şube açılması halinde merkezde kayıtlı bulunanların üyelik kayıtları şubelere aktarılır. Yeni başvurular şubelere yapılır; kabul ve silinme işlemleri şube yönetim kurulunca yürütülür ve en çok 30 gün içinde genel merkeze bildirilir.
Madde 5
Üyelikten Çıkma
Her üye yazılı bildirimle dernekten çıkma hakkına sahiptir. İstifa dilekçesi yönetim kuruluna ulaştığı anda çıkış işlemi sonuçlanmış sayılır. Üyelikten ayrılma, üyenin derneğe olan birikmiş borçlarını sona erdirmez.
Madde 6
Üyelikten Çıkarılma
Dernek tüzüğüne aykırı davranmak, verilen görevlerden sürekli kaçınmak, yazılı uyarıya rağmen üyelik aidatını altı ay içinde ödememek, dernek organlarınca verilen kararlara uymamak veya üyelik şartlarını kaybetmek üyelikten çıkarılma nedenidir. Bu durumlardan birinin tespiti halinde yönetim kurulu kararıyla üyelik sona erdirilebilir. Ayrılan veya çıkarılanlar üye kayıt defterinden silinir ve dernek malvarlığında hak iddia edemez.
Madde 7
Dernek Organları
Derneğin organları genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kuruludur.
Madde 8
Dernek Genel Kurulunun Kuruluş Şekli, Toplanma Zamanı, Çağrı ve Toplantı Usulü
Genel kurul, derneğin en yetkili karar organıdır ve derneğe kayıtlı üyeler ile şube doğal ve seçilmiş delegelerinden oluşur. Olağan genel kurul üç yılda bir Ocak ayında, yönetim kurulunun belirleyeceği gün, yer ve saatte toplanır. Yönetim veya denetim kurulunun gerekli gördüğü hallerde ya da üyelerin beşte birinin yazılı isteği üzerine 30 gün içinde olağanüstü toplanır.
Yönetim kurulu, genel kurula katılma hakkı bulunan üyelerin listesini düzenler ve üyeleri en az 15 gün önceden günü, saati, yeri ve gündemi bildirerek toplantıya çağırır. İlk ve ikinci toplantı arasındaki süre 7 günden az, 60 günden fazla olamaz. Toplantı başka bir nedenle ertelenirse altı ay içinde yapılır ve bir defadan fazla ertelenemez.
Genel kurul, katılma hakkı bulunan üyelerin salt çoğunluğuyla; tüzük değişikliği ve fesih halinde üçte iki çoğunlukla toplanır. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamazsa ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz; ancak katılımcı sayısı yönetim ve denetim kurulu üye tam sayısının iki katından az olamaz. Kimlik ve hazirun kontrolünden sonra toplantı açılır, divan heyeti seçilir ve tutanak düzenlenir.
Madde 9
Genel Kurulun Oy Kullanma ve Karar Alma Usul ve Şekilleri
Aksine karar alınmadıkça seçimler ve diğer kararlar açık oylamayla yapılır. Her üyenin bir oy hakkı vardır ve oy şahsen kullanılır. Onursal üyeler toplantıya katılabilir ancak oy kullanamaz. Kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla; tüzük değişikliği ve fesih kararları üçte iki çoğunlukla alınır.
Bütün üyelerin yazılı katılımıyla veya çağrı usulüne uyulmaksızın üyelerin tamamının bir araya gelmesiyle alınan kararlar geçerlidir; bu karar alma biçimi olağan toplantının yerine geçmez.
Madde 10
Genel Kurulun Görev ve Yetkileri
- Dernek organlarını seçmek.
- Dernek tüzüğünü değiştirmek.
- Yönetim ve denetim kurulu raporlarını görüşmek ve yönetim kurulunu ibra etmek.
- Bütçeyi görüşerek kabul etmek veya değiştirmek.
- Diğer organları denetlemek ve haklı sebeple görevden almak.
- Üyelik kararlarına yapılan itirazları incelemek.
- Taşınmaz malların alınması ve satılması için yönetim kuruluna yetki vermek.
- Yönetmelikleri inceleyip onaylamak.
- Görevli başkan, üye ve personele verilecek ücret, ödenek, yolluk ve tazminatları belirlemek.
- Federasyona katılma veya ayrılmayı kararlaştırmak.
- Şube açılmasına karar vermek ve işlemler için yönetim kurulunu yetkilendirmek.
- Uluslararası faaliyet, yurt dışındaki kuruluşlara üyelik veya üyelikten ayrılma konusunda karar vermek.
- Vakıf kurulmasına karar vermek.
- Derneğin feshine karar vermek.
- Yönetim kurulunun diğer önerilerini karara bağlamak.
- Başka bir organa verilmemiş işleri görmek ve yetkileri kullanmak.
- Mevzuatta genel kurula verilen diğer görevleri yerine getirmek.
Madde 11
Yönetim Kurulunun Teşkili, Görev ve Yetkileri
Yönetim kurulu beş asıl ve beş yedek üyeden oluşur. İlk toplantıda genel başkan, genel sekreter, genel sayman ve iki üye belirlenir. Üye tam sayısının yarısından bir fazlasıyla toplanır, kararlarını toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla alır. Boşalan asıl üyeliklere oy sırasına göre yedek üyeler çağrılır.
- Derneği temsil etmek veya temsil yetkisi vermek.
- Gelir ve gider işlemlerini yürütmek, bütçeyi hazırlamak.
- Yönetmelikleri hazırlayıp genel kurula sunmak.
- Yetki dahilinde taşınır ve taşınmaz işlemleri ile sözleşmeleri yürütmek.
- Şube açma işlemlerini ve şube denetimlerini yürütmek.
- Gerekli yerlerde temsilcilik açmak.
- Genel kurul kararlarını ve bütçeyi uygulamak.
- Yıllık hesap, bilanço ve faaliyet raporlarını hazırlamak.
- Üyeliğe kabul ve üyelikten çıkarma kararı vermek.
- Derneğin amacını gerçekleştirmek için yetkisi dahilindeki kararları almak.
- Mevzuatın verdiği diğer görev ve yetkileri kullanmak.
Madde 12
Denetim Kurulunun Teşkili, Görev ve Yetkileri
Denetim kurulu üç asıl ve üç yedek üyeden oluşur. Boşalan asıl üyeliğe oy sırasına göre yedek üye çağrılır. Kurul, derneğin amaçları doğrultusunda faaliyet gösterip göstermediğini ve defter, hesap ve kayıtların mevzuata ve tüzüğe uygun tutulup tutulmadığını bir yılı geçmeyen aralıklarla denetler; sonuçları yönetim kuruluna ve toplandığında genel kurula raporlar. Gerektiğinde genel kurulu toplantıya çağırır.
Madde 13
Derneğin Gelir Kaynakları
- Genel kurulca değiştirilebilecek giriş ve aylık üyelik aidatları.
- Şubeler tarafından tahsil edilen aidatların genel merkeze gönderilen payı.
- Gerçek ve tüzel kişilerin bağış ve yardımları.
- Çay, kermes, toplantı, gezi, eğlence, temsil, konser, spor yarışması ve konferans gelirleri.
- Dernek malvarlığından elde edilen gelirler.
- Yardım toplama mevzuatına uygun bağış ve yardımlar.
- Amaç için yürütülen ticari faaliyetlerden elde edilen kazançlar.
- Diğer gelirler.
Madde 14
Derneğin Gelir ve Gider İşlemleri
Dernek gelirleri alındı belgesiyle tahsil edilir. Banka aracılığıyla tahsilatta dekont veya hesap özeti alındı belgesi yerine geçer. Giderler fatura, perakende satış fişi, serbest meslek makbuzu veya mevzuatta öngörülen gider belgeleriyle yapılır. Bedelsiz mal ve hizmet teslimleri ayni yardım teslim ve ayni bağış alındı belgeleriyle kayıt altına alınır.
Alındı Belgeleri ve Yetki Belgesi
Alındı belgeleri yönetim kurulu kararıyla bastırılır; teslim, kayıt, devir, kullanım ve gelir teslimi işlemleri Dernekler Yönetmeliğine göre yürütülür. Dernek adına gelir tahsil edecek kişiler yönetim kurulu kararıyla belirlenir ve adlarına yetki belgesi düzenlenir. Yetki belgesiyle ilgili bildirim ve değişiklikler mevzuattaki süre ve usullere göre yapılır.
Belgelerin Saklama Süresi
Defterler hariç alındı belgeleri, harcama belgeleri ve diğer belgeler, özel kanunlardaki süreler saklı kalmak üzere beş yıl süreyle saklanır.
Madde 15
Derneğin İç Denetimi
Dernekte genel kurul, yönetim kurulu veya denetim kurulu tarafından iç denetim yapılabilir; bağımsız denetim kuruluşlarına da denetim yaptırılabilir. Bu denetimler denetim kurulunun yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Denetim kurulu en geç yılda bir defa denetim yapar.
Madde 16
Derneğin Borçlanma Usulleri
Dernek, amaçlarını gerçekleştirmek ve faaliyetlerini yürütmek için yönetim kurulu kararıyla kredili mal ve hizmet alımı veya nakit olarak borçlanabilir. Borçlanma, derneğin gelir kaynaklarıyla karşılanamayacak ve ödeme güçlüğüne düşürecek nitelikte olamaz.
Madde 17
Derneğin Şubelerinin Kuruluşu
Dernek, gerekli görülen yerlerde genel kurul kararıyla şube açabilir. Yönetim kurulunca yetkilendirilen en az üç kişilik kurucular kurulu, mevzuatta belirtilen kuruluş bildirimini ve belgeleri şubenin açılacağı yerin en büyük mülki idare amirliğine verir.
Madde 18
Şubelerin Görev ve Yetkileri
Şubeler, tüzel kişiliği olmayan; dernek amaç ve hizmetleri doğrultusunda özerk faaliyetlerde bulunmakla görevli ve yetkili, işlemlerinden doğan alacak ve borçlarından kendisi sorumlu dernek iç örgütüdür.
Madde 19
Şubelerin Organları ve Şubelere Uygulanacak Hükümler
Şube organları genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kuruludur. Genel kurul kayıtlı üyelerden oluşur. Yönetim kurulu beş asıl ve beş yedek; denetim kurulu üç asıl ve üç yedek üyeden oluşur. Tüzük hükümleri mevzuatın öngördüğü çerçevede şubelerde de uygulanır.
Madde 20
Şubelerin Genel Kurullarının Toplanma Zamanı ve Genel Merkez Genel Kurulunda Temsili
Şubeler olağan genel kurul toplantılarını, genel merkez genel kurulundan en az iki ay önce ve üç yılda bir Kasım ayında yapar. Sonuç bildiriminin bir örneği 30 gün içinde mülki idare amirliğine ve genel merkeze bildirilir.
Şubeler genel merkez genel kurulunda doğal ve seçilmiş delegelerle temsil edilir. Şube yönetim ve denetim kurulu başkanları doğal delegedir. Kayıtlı her 20 üye için bir delege, kalan üye sayısı 10'dan fazla veya toplam üye sayısı 20'den azsa ayrıca bir delege seçilir. Genel merkez kuruluna son şube genel kurulunda seçilen delegeler katılır.
Madde 21
Temsilcilik Açma
Dernek, faaliyetlerini yürütmek amacıyla yönetim kurulu kararıyla temsilcilik açabilir. Temsilciliğin adresi ve görevlendirilen kişi veya kişiler yerin mülki idare amirliğine yazılı bildirilir. Temsilcilik genel kurulda temsil edilmez.
Madde 22
Tüzüğün Ne Şekilde Değiştirileceği
Tüzük değişikliği genel kurul kararıyla yapılabilir. İlk toplantıda katılma ve oy kullanma hakkı bulunan üyelerin üçte iki çoğunluğu aranır. İkinci toplantıda çoğunluk aranmaz; ancak katılımcı sayısı yönetim ve denetim kurulu üye tam sayısının iki katından az olamaz. Değişiklik için toplantıya katılan ve oy kullanan üyelerin üçte iki oyu gerekir; oylama açık yapılır.
Madde 23
Derneğin Feshi ve Mal Varlığının Tasfiye Şekli
Genel kurul her zaman derneğin feshine karar verebilir. Fesih konusunun görüşülmesi ve karar alınması için tüzükte belirtilen üçte iki çoğunluk kuralları uygulanır; oylama açık yapılır.
Fesih halinde para, mal ve hakların tasfiyesi son yönetim kurulu üyelerinden oluşan tasfiye kurulunca yürütülür. Tasfiye sırasında “Tasfiye Halinde İnsan Sebil Selam İnsani Yardım Derneği” ibaresi kullanılır. Kurul hesap, defter, belge, banka ve tapu kayıtlarını inceler; varlık ve yükümlülükleri tutanağa bağlar; alacakları tahsil eder, borçları öder ve kalan varlığı genel kurulun belirlediği yere devreder. Yer belirlenmemişse varlık, aynı ilde amaç bakımından en yakın ve fesih tarihinde en fazla üyeye sahip derneğe devredilir. Tasfiye işlemleri, haklı nedenle verilen ek süreler dışında üç ay içinde tamamlanır ve ilgili mülki idare amirliğine bildirilir. Defter ve belgeler beş yıl süreyle saklanır.
Madde 24
Hüküm Eksikliği
Bu tüzükte belirtilmemiş hususlarda Dernekler Kanunu, Türk Medeni Kanunu, bu kanunlara dayanılarak çıkarılmış Dernekler Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuatın dernekler hakkındaki hükümleri uygulanır.
